Devrimci İşçi Sendikası Araştırma Merkezi (DİSK-AR) tarafından hazırlanan “AKP Döneminde ve Başkanlık Rejiminde İşçiler Neler Kaybetti? (2002-2023)” adlı araştırma yayımlandı. Araştırma AKP hükümetleri (2002-2023) ve başkanlık rejimi (2018-2023) döneminde emeğin durumunu ele alıyor. Kitapta AKP hükümetleri ve başkanlık döneminde gelir dağılımı ve bölüşüm ilişkileri, sendikalaşma, toplu pazarlık, grev, sosyal güvenlik ve emekliler, işsizlik,istihdam, işçi sağlığı ve iş güvenliği, özelleştirme, taşeronlaşma, vergiler, OHAL ve salgın gibi çeşitli konular yer alıyor. DİSK-AR’ın hazırladığı bu araştırma kitabında son 21 yılda ve özellikle başkanlık rejiminde AKP’nin işçi sınıfına neler kaybettirdiğini ortaya koyuyor.
Kitaptan öne çıkan bazı başlıklar, şu şekilde oldu:
AKP DÖNEMİNDE ASGARİ ÜCRET ORTALAMA ÜCRET HALİNE GELDİ
AKP’li yıllarda asgari ücret hızla ortalama ücret haline geldi. AKP döneminde diğer emek gelirlerinin asgari ücret kadar artırılmaması sonucu ortalama ücretler ve asgari ücret arasındaki makas kapanmaya başladı. 2005 yılında asgari ücret ortalama ücretin yüzde 46’sı iken 2020’de yüzde 60’ına çıktı.
Kadınlar daha fazla asgari ücretle çalışır hale geldi. 2006’da kadınların aylık ortalama ücret ve maaş geliri asgari ücretin 2 katıydı. 2020’de kadınların ortalama ücret ve maaşları asgari ücretin 1,5 katına geriledi.
AKP DÖNEMİNDE VERİMLİLİK ARTTI, ÜCRETLER ERİDİ
AKP döneminde işçiler daha fazla çalışıp üretirken ücretleri geriledi. 2009’dan bu yana verimlilik 60 puan artarken reel birim ücret 8 puan azaldı. AKP hükümetleri döneminde işçiler daha çok çalışıp daha çok üretirken daha az ücret aldı.
AKP DÖNEMİNDE ENFLASYON TIRMANDI
AKP’nin ilk dönemlerinde enflasyonda bir düşüş yaşanırken özellikle başkanlık rejimi sonrasında enflasyon hızla tırmandı. AKP’nin iktidara geldiği Aralık 2002’de yüzde 29,7 olan enflasyon Nisan 2023’te yüzde 43,6 oldu.
AKP DÖNEMİNDE İŞÇİDEN DAHA ÇOK VERGİ ALINDI
2000 yılında 2.500 TL olan ilk vergi dilimi yeniden değerleme oranına göre artırılsaydı 2023’te ilk vergi dilimi 182 bin 109 TL olarak uygulanmalıydı. Oysa 2023 yılında ilk vergi dilimi 70 bin TL olarak uygulandı.